Re: [bcn2004] Sn. Polat
Kaya'ya
Kardesim Adnan Bey,
Merhaba.
Armaganiniz için tesekkür ederim. Hiçte küçümsenecek bir
armagan degil. En
azindan atalarimizin bu essiz güzel ata sözünü, yani
"ÇAM SAKIZI
ÇOBAN ARMAGANI" deyimini hatirlayarak onu yeniden tarihe
geçirmissiniz ki
bence bu çok güzel bir armagan. Sagolun. Onun yaninda
bazi sözcüklere
Türkçe kök metin bulmaya ugrasmaniz da beni ayrica
mutlu etti.
Kirma yollu sözcük
üretiminde kullanilan Türkçe sözcük veya kök
ifadeyi en dogru
Türkçeden kirma islemini yapan kisi bilir. O islemden
bize kalan ip ucu
kelimeye atfedilen anlam ve bir de kelimeyi
olusturan
harflerdir. Ayrica, inceledigimiz kelime ile es anlamli
sözcükler ve diger
Avrupa dillerinde kelimenin karsiligi olarak
verilen
tanimlamalar kelimenin üretiminde kullanilan Türkçe metinin
bulunmasinda
yardimci olabilen bilgilerdir. Bu sebeple ben bu
bilgileri yeterince
bir araya getirip onlarin verdigi bilgilerin
isiginda kelimeyi
çözmeye çalisirim. Buna ragmen bazi sözcüklerin kökü
hiç beklemediginiz
bir anda tam bulunurken digerlerinin kökünü bulmak
çok daha zor
oluyor. Çünkü Avrupa dillerinin her sözcügü birbirnden
farkli bir bilmece
niteligindedirler. Bunlari söylememden maksadim
bazi ip uçlarini
sizinle paylasmaktir.
Önerdiginiz
sözcüklerin birkaci hariç digerleriyle daha önceden
ugrasmis degilim.
Zamanimin kisitli olusundan hepsi hakkinda görüs
bildiremeyecegim.
Bununla beraber su görüslerimi sizinle paylasmak
istedim:
"ANAGRAM"
sözü için "HARMAN" demissin. Ben bu tanimi "harman yapmak,
harmanlamak,
karistirmak" anlaminda kullandiginizi saniyorum ki, sayet
öyle ise, bence, bu
bir kavram uygunsuzlugu yaratir. Iki çins tütünü
veya çayi birbirine
karistirip "harman" yapabilirsiniz. Bu karisim
yeni bir tad
yaratabilir. Fakat sözcükleri kirip yeniden düzenlemk
böyle bir
"harman" kavrami olmasa gerek. "ANAGRAM" isleminde bir söz
kirildiktan sonra
yeniden düzenlenmektedir. Diller konusunda bu
islemin yegane
maksadi gizlilik sayesinde bir dile baska bir dilden
sözcük aktarmaktir.
Sifreleme sayesinde sözcügün aslinin ne oldugu
kolay kolay
bilinmez hale getiriliyor. Bu sebeple ben "ANAGRAM"
sözünün kökünün
Türkçe "ONU KIRMA" seklinde görüyorum. "ANAGRAM"
islemi bir
"sifreleme" islemidir ki o da kelimeleri kirip yeniden
düzenleme ve bu
yolla onlar gizlilik saglamadir.
NATION benim
görüsümde Türkçe "ANASIN" deyiminden kaynaklaniyor. Her
kes bir milletin
"evladi" olduguna göre "ulus" (millet) bir "ANA"
olur.
RESUL sözü için
"ULASIR" (elçi), (S=Sh)?
BELKI
>>>>>>>>>>>>>>. ?
ELEVEN
>>>>>>>>>>>> ?
SEARCH >>>
"AREHSC" seklinde desifre edildiginde Türkce "ARAYIS"
(S=Sh, Grekce H=I,
iki yüzlü harflerden biri) sözünden.
RESEARCH
>>> "CR AREESH" seklinde desifre edildiginde Türkce
"GERI
ARAYIS"
(yeniden arayis) sözünden.
RESEARCHED
>>> "CR AREESHDE" seklinde desifre edildiginde Türkce
"GERI
ARAYISDI" (yeniden arayisdi, tekrar tekrar arayisdi) sözünden.
MILO
>>>>>>>>>>>>> ?
SABUN
>>>>>>>>>>> ?
INSURGENT için
verdigin "DIRENISCI" çözümün GERÇEGE çok yakin bir
tanima, Zira,
"INSURGENT" diye bilinenler bir sisteme karsi
direnenler, yani
asi olanlar yahut sisteme "karsi koyanlardir".
INSURGENT sözüne
karsilik Ingilizce "REBEL", Fransizca "REBELLE",
Latince
"REBELLIS" sözü de kullanilmaktadir. Bu söz bence Türkçe
"BELALI
ER" sözünün degistirilmis halidir. Çünkü sisteme karsi çikan
kisiler hayati göze
almis belali erlerdir.
INSURGENT sözüne
karsi olarak Latince "in" + "surgere" (ayaklanma)
anlamli adolgusu
veriliyor. Ayrica Latince "SURGO" ve "SURRECTUM"
(ayaklanma, karsi
koyma anlamlarinda) sözleri de veriliyor ki bu
sözler Türkçe
"GARSU O" (karsi o) ve Türkçe "KARSU ERTUM" (karsi
erdim) sözlerinden
yapilmis oldugu görülüyor. Ingilizce sözcükteki
"IN" ön
eki gizlemeyi saglamak için disaridan uydurulmus bir
fazlaliktir. Geride
kalan "SURGENT sözünün ise Türkçe "GARSU ITEN"
(karsi eden, karsi
duran, karsi iten, S=Sh) anlamli sözden yapilmis
oldugu
görüsündeyim. Bu arada sunu da hatirlatmakta fayda vardir:
Ingilizce
"RESISTANCE" sözü "TERENASSCI" seklinde desifre edildiginde
Türkçe
"DIRENISCI" (S=Sh) sözünden yapildigi görülüyor. Bilindigi
gibi
"resistance" Türkçe "direnç" ve/veya "direnis"
sözleridir. Bu da
sizin
INSURGENT" için verdiginiz "DIRENISCI" sözüne benziyor..
JEOPARDIZE. Bu
çözülmesi oldukca zor bir söz. Genellikle tehlike
arzeden durumlarin
ifadesinde kullaniliyor. Bir de çok oynanan bir
oyunun adi oluyor.
Bu oyun oyuncularin hem kazanma ve hem de kaybetme
durumlari üzerine
kurulmus bir yarisma oluyor. Türkçe "GÜRES" gibi.
Siz JEOPARDIZE
sözünü Türkçe "SARPA SARMAK" (yokusa sürmek, zora
sokmak) fiili ile
baglantili oldugunu görmüssünüz. Ben ise JEOPARDIZE
sözünün Türkçe
"PIR CEZADI O" (Bir cezadi o) sözünden yapilmis oldugu
görüsündeyim.
Elbette gerçegi onu kirip bu hale getiren en iyi bilir.
Bunlar benim sizin
iletinizdeki örneklere verebilecegim görüsler.
Onlari bu sekilde
burada kapadiktan sonra ben de size birkac kelime
verecegim. Onlara
sizin ve konuya ilgi gösteren diger arkadaslarin
Türkçe kök söz
bulmanizi dileyecegim. Sözcüklerle ilgili kavramlara
eminim ki çogunuz
asinasiniz. Ben çözümümü sonradan bildirerek
sizlerle durumu
beraber gözden geçirecegiz. Bu sekilde olasilikla en
dogru çözüme
ulasmis olabiliriz.
Asagidaki
tanimlamalarda yalniz Ingilizce tanimlamalari verdim. Bu
biraz sizlere
haksizlik ama Türkçeye çevirirsem durumu çok açiklamis
olacagimdan
simdilik bu kadari ile yetindim. Sizleri biraz zorlamak
istedim. Fakat ne
olursa olsun, lütfen sessiz kalmayin. Hepsini çözmek
zorunda degilsiniz.
Ne yapabilirseniz maksada yeter. Bu aramizda olan
dostca bir deneme
ve dostca bir konusmadir.
1. SUPINO [Latin]:
to put face upwards, throw on the back.
2. SUPINUS [Latin]
: lying on the back face-upwards
3. CORDILLERA
[Spanish]: in Geography, the entire system of mountain
ranges that borders
a continent or occurs in the same general region.
{from Spanish, Old
Spanish "cordilla, diminutive of "cuerda" meaning
"rope"
from Latin "chorda". See CORD]. CORD a string of several strands.
4.a) CUERDA,
4.b) CHORDA,
4.c) CORD
4.d) CORDON: an
extended line to secure something in place.
5. CORDILLERAS
[Spanish]: little rope or string]. A mountain range or
system, originally
one of the ANDES; sometimes, the main mountain axis
of a continent.
6. CORDIAL:
Proceeding from the heart; exibiting or expressing
kindness; imparting
vigor and joy; cheering.
Kolay gelsin.
Selam ve sevgilerle,
Polat Kaya
11/05/2004
=============
> Adnan ATABEK
wrote:
>
> Sn.Kaya'ya
özel arma€anğm, çam sakğzğ çoban arma€anğ:
>
> anagram
>>>>>>>>>>>>> harman
> nation
>>>>>>>>>>>>> şennik (=millet, yerel)
(k>€>y de€işimiyle)
> resul
>>>>>>>>>>>>> elçi ( Bu söz Sakaca'da
elcit'tir,
> belki *elcir
gibi eski bir de€işik biçimden türedi)
> eleven
>>>>>>>>>>>>> enialem(= on bir, Tuna
Bulgar Türkçesi)
> reseach
>>>>>>>>>>>>> araştğr- ( t>s geçişi
ile)
> milo ('sabun',
Rusca) >>>>> limo ('sabun' yerel, ve mğğla
> 'sabun' Saka).
Görüldü€ü gibi Anadolu ve Saka arasğnda 'anagram
> var.
>
insurgent>>>>>>>>>>>>>> direnişçi
>
jeopardize>>>>>>>>>>>>> sarpa sar-
>
> Adnan Atabek